mitropolit porfirije Prenosimo uvodnu reč Mitropolita zagrebačko-ljubljanskog dr Porfirija na otvaranju Međunarodne konferencije o verskim manjinama.

Pre svega želim da izrazim radost što smo se okupili ovde u Srpskoj pravoslavnoj gimnaziji, školi koja pripada srpskom pravoslavnom narodu koji je manjina u Republici Hrvatskoj, da govorimo o verskim manjinama. Sa dubokim poštovanjem, blagodarnošću i ljubavlju želim dobrodošlicu svima prisutnima, a posebno onima koji su pomogli održavanje ove konferencije, i vama koji ste došli iz inostranstva, da sagledavajući problematiku kojoj je posvećen naš skup pomognete verskim manjinama i društvima u kojima žive, jer svedoci smo, uprkos razvijenoj zakonskoj regulativi, i u najrazvijenijim i državama sa duboko ukorenjenim demokratskim tradicijama, problemi vezani za inkluziju verskih manjina ne samo da su aktuelni, nego ponekad dobijaju i tragične razmere.

Vi ste ovde u prosvetnoj ustanovi Pravoslavne mitropolije zagrebačko-ljubljanske, koja zajedno sa još četiri drevne dijeceze pripada Srpskoj Pravoslavnoj Crkvi u Hrvatskoj. Sama činjenica postojanja ove i ovakve škole dovoljno govori da se u Hrvatskoj razvija snažan potencijal da srpska zajednica bude uvažena i prihvaćena. Istina je da mi predstavljamo manjinu. Danas, ima nas tek nešto više od 4%, ali ogromna kulturna baština koju su naši preci stvarali vekovima na ovim prostorima obavezuje nas i motiviše da potencijale Republike Hrvatske još više unapređujemo ne samo da bismo očuvali našu kulturu za buduće naraštaje, nego da omogućimo ovom i budućim pokolenjima da slobodno žive i stvaraju dajući doprinos državi u kojoj žive; da budu konstruktivni i kreativni, dobri delovi društva. Da li smo dobri ne zavisi od toga da li smo većina ili manjina.

Neću ovom prilikom ulaziti u pravne, međunarodne i druge aspekte problematike verskih manjina. To ćete vi, koji ste eksperti za ovu oblast, uraditi u naredna dva dana. Ipak, želim da ukažem na jedan, čini mi se fundamentalan problem pristupu ovoj temi, kao i pitanju ljudskih prava uopšte. U svom pojavnom obliku on se odnosi na terminologiju, a suštinski, makar sa pravoslavnog, ali i hrišćanskog stanovišta uopšte, dotiče se cilja i dometa angažovanja svih savremenika koji žele da unaprede pošovanje i inplementaciju verskih i ljudskih prava.

Naime, osnovni termin koji poziva većinske zajednice na poštovanje prava manjina je tolerancija. Izvorno, ova latinska reč znači trpljenje, podnošenje, patnju. U ranoj hrišćanskoj literaturi, npr. kod svetog Kiprijana, imamo sintagmu tolerantia passionis, podnošenje patnje svetih mučenika Hrista radi. Slično je i u savremenoj medicinskoj terminologiji kada se kaže tolerancija na bol. Dakle, vekovima je, još od antičke, paganske Grčke i Rima, prisutna tolerancija prema ljudima i narodima druge vere, tačnije podnošenje potčinjenih verskih zajednica od strane onih koji imaju prevlast i moć u konkretnom društvu. Razlozi su uvek utilitarni: bolje je da država bude u miru i napretku, umesto trvenja i nestabilnosti.

Imajući ovo u vidu, zapitajmo se da li odnosi između većinskih i manjinskih verskih zajednica, makar u hrišćanskoj Evropi, treba da budu utemeljeni na toleranciji?

U osnovi hrišćanske antropologije je činjenica da je Bog – Trojica u Jedinici i Jedinica u Trojici, savršena „zajednica ljubavi“, stvorio čoveka, Adama, po podobiju Njegovom (Jak 3,9), po ikoni Božjoj (Post 5,1). Dalje, celokupno čovečanstvo nastalo je od ljudskog para koji je Bog stvorio, tako da su svi ljudi, nezavisno od boje kože, rase, jezika, obrazovanja obdareni dostojanstvom božanskog porekla. Apostol Pavle na Areopagu kaže: „Bog koji je stvorio svet… stvorio je od jedne krvi svaki narod čovečanstva“ (Dap 17, 24-26). Citiraću ovde prisutnog episkopa Irineja bačkog, mog duhovnog oca i učitelja, koji je rekao: „Hrišćanin ne živi samo pored drugog ili sa drugim, nego i za drugog, jer u svakom čoveku, nezavisno od njegove vere, boje kože i socijalnog statusa prepoznaje živu ikonu Božju i u njemu ljubi svog bogolikog brata ili sestru“. Posebnost koju imaju pojedinci i narodi nisu razlike koje razdvajaju nego Bogom dani lični pečati i darovi da bismo kroz njih mi darivali sebe Bogu i jedni drugima, da bismo mogli da obogaćujući jedni druge izgrađujemo zajednicu po ugledu na Boga koji je jedan u Trojici, da bismo kao bezbrojne ličnosti i mnoštvo naroda kroz ljubav i uzajamno poštovanje u radosti života delili jednu i jedinstvenu ljudsku prirodu. Svi smo pre svega učesnici te jedne te iste ljudske prirode pa tek onda imamo posebne lične, verske, nacionalne, rasne i svake druge identitete. Lepota i bogatstvo i jeste različitost u jedinstvu.

Dakle, koja načela treba da umesto tolerancije, čak i umesto različitih zakona i deklaracija, pa i onih najznačajnijih, vladaju u našim odnosima prema svima, bilo da je reč o odnosu većina prema manjinama ili manjina prema većinama, naročito o odnosu verskih manjina i većina? To su načela ljubavi i slobode, ljubavi i slobode koje je car Konstantin, koga mi pravoslavni slavimo kao svetog, objavio rečima: Svako neka veruje kako mu srce hoće!
Šta Vi mislite o ovome? Podijelite ili komentarišite tekst! Pratite nas na Facebook-u i Twitteru!

Banija

prica-koja-traje-skoro-150-godina-i-dio-palaic-mlinPriča koja traje skoro 150 godina ( I - dio ) - Palaić mlin
Kažu da se čovjek uvijek voli vratiti na mjesto koje mu je obilježilo život ili dio života posebno nekim lijepim uspomenama. Prelijep proljetni dan...
glina-ulaze-se-u-proizvodnju-u-poduzetnickoj-zoni-zeljezaraGLINA: Ulaže se u proizvodnju u Poduzetničkoj zoni “Željezara”
GLINA - Grad Glina zaključio je s najpovoljnijim ponuditeljem Šumarstvom Vis d.o.o. Glina ugovore o zakupu poslovnog prostora u Poduzetničkoj zoni...
uspomene-djeda-radeUspomene djeda Rade
DVOR NA UNI - Nedaleko Dvora, u Ćorama, prva naseljena kuća s desne strane je ona Rade Savića. Kada dolazite u selo Ćore, djeda Radu obavezno ćete zateći...
u-sumi-na-podrucju-petrinje-pronadjena-ubojita-sredstvaU šumi na području Petrinje pronađena ubojita sredstva
PECKI - U mjestu Pecki, na petrinjskom području, u šumi su pronađena odbačena razna ubojita sredstva. Dolaskom policijskog službenika protueksplozijske...

Društvo

potpisani-ugovori-o-izgradnji-261-stana-za-izbeglice-u-13-opstinaPotpisani ugovori o izgradnji 261 stana za izbeglice u 13 opština
VALJEVO - U okviru potprojekta 4 Regionalnog stambenog programa danas su potpisani ugovori za izgradnju...
bademi-vracaju-zivot-pustom-krajuBademi vraćaju život pustom kraju
BENKOVAC - U posljednje se vrijeme sve više stanovnika Zagore, Ravnih kotara i Bukovice okreće uzgoju...
busije-slave-20-godina-od-nastankaBusije slave 20 godina od nastanka
Busije, za koje kažu da je najveće izbjegličko naselje u Srbiji, u sredu 24. maja 2017. godne...

Novosti

linta-pokusaj-izbegavanja-odgovornosti-za-srusene-kuceLinta: Pokušaj izbegavanja odgovornosti za srušene kuće
BEOGRAD - Predsednik Saveza Srba iz regiona Miodrag Linta ocenio je kao poslednje brisanje traga Srba,...
strbac-zagreb-uz-pomoc-zakona-nastavlja-progon-srbaŠtrbac: Zagreb uz pomoć zakona nastavlja progon Srba
BEOGRAD - Direktor Dokumentaciono-informacionog centra “Veritas” Savo Štrbac rekao je Srni je da je tihi...
hho-pokusao-demantovati-brojku-od-67-496-izbrisanih-srbaHHO pokušao demantovati brojku od 67.496 izbrisanih Srba
ZAGREB - Iako se činilo da je nedavni tekst u zagrebačkim "Novostima" o više od 67.000 Srba izbrisanih...

Kontakt broj udruženja

061 64 70 422
svaki dan od 09 do 21 h

Pretraga sajta

Kultura

prividi-2Prividi (2)
Mora i noćnica I ovo su rod vještica. Mora i noćnica razlikuju se u tome: mora se, sasne, djecu malu, a...
banijac-milan-pribicevic-inspiracija-americkoj-umetniciBanijac Milan Pribićević inspiracija američkoj umetnici
BEOGRAD - U Muzeju primenjene umetnosti (MPU) u Beogradu u toku je izložba "Srbija, rat i plakat...
veljko-ostojic-uspomene-nekeVeljko Ostojić: Uspomene neke
Bio sam u rodnom krajuNašao sam kuću staru,Banijaca nema višePo svijetu se raselišeOj Banijo tebi...
kuca-kulture-u-bjelovaruKuća kulture u Bjelovaru
BJELOVAR - U Bjelovaru je otvorena Kuća kulture srpske zajednice grada Bjelovara i...

Oluja

srbi-da-plate-uklanjanje-ostataka-domova-spaljenih-u-olujiSrbi da plate uklanjanje ostataka domova spaljenih u "Oluji"
GOSPIĆ - Srbima izbjeglim iz Gospića stigli su računi u iznosu od 700 do 2.700 evra koje bi trebalo da plate Hrvatskoj kako bi tamošnje komunalne službe...
kako-je-bivsi-pripadnik-hrvatske-vojske-pomogao-naslednicima-ubijenog-srbinaKako je bivši pripadnik hrvatske vojske pomogao naslednicima ubijenog Srbina
Slučaj Janka Ćakića iz okoline Kistanja, čija je porodica ovih dana uspela da u Županijskom sudu u Bjelovaru dobije odštetu od 108.000 evra zbog ubistva...
general-sreto-malinovic-krajina-je-izdana-i-prodataGeneral Sreto Malinović: Krajina je izdana i prodata
BEOGRAD - General Sreto Malinović je ratni heroj, odlikovan medaljom časti. Za ovu zemlju je tokom ratnih godina, ali i van njih, uradio mnogo.Međutim,...

Politika

sdss-nije-istina-da-smo-organizovali-i-placali-ljude-da-dodju-glasati-iz-srbijeSDSS: Nije istina da smo organizovali i plaćali ljude da dođu glasati iz Srbije
SISAK - SDSS se danas u popodnevnim satima oglasio o medijskim navodima o tome kako su iz te stranke organizovali prijevoz te platili građane iz Srbije da...
pupovac-gnusna-laz-da-su-glasovi-srba-placaniPupovac: Gnusna laž da su glasovi Srba plaćani
ZAGREB - Potpredsednik SDSS i zastupnik u Saboru Milorad Pupovac odbacio je kao gnusnu laž i klevetu tvrdnju da su Srbi iz Srbije s pravom glasa u...
lokalni-izbori-sdss-osvojio-najvise-glasova-srbaLokalni izbori: SDSS osvojio najviše glasova Srba
ZAGREB - Rezultati lokalnih izbora pokazali su da je SDSS ostao najjača srpska stranka, ali i da će njen vrh, i pored osvajanja nekih novih pozicija,...