Poznati Banijci: Dr Petar Zec

Među mnogima koji su zadužili srpski narod prije Drugog i u toku Drugog svjetskog rata spada i dr Petar Zec rođen 1881.g. u Kuruzarima kod Kostajnice, na Baniji. Osnovnu školu završio je u rodnom mjestu, a gimnaziju u Zagrebu. Medicinske studije završio je u Insbruku 1905.godine gdje je promovisan za doktora cjelokupnog ljekarstva. Dr Zec je još kao student stupio u redove napredne nacionalne omladine. Bio je član Hrvatsko – srpske koalicije. Poslije Prvog svjetskog rata stupio je u Demokratsku stranku, a kasnije, kada se ona podvojila, prišao je Samostalnoj demokratskoj stranci, čiji je bio član glavnog odbora i potpredsjednik.

Po okončanju praktičnog rada u zagrebačkim bolnicama, postavljen je za upravnika bolnice u Gospiću 1911.g. Za vreme rata na Srpskom frontu 1914.g prebjegao je u Srbiju gdje se kao dobrovoljac javio u Srpsku vojsku u kojoj je ostao do 1919.g.kada je demobilisan i poslan na svoje mjesto u Gospić. Za vrijeme službovanja u Gospiću pored Hrvatskih organizacija djelovala je i dobro organizovana Srpska nacionalna omladina (SANAO). Pored nje postojala je i poluilegalna organizacija Četnik, koja je imala svoje ogranke po svim ličkim selima u kojima je bilo pravoslavnog življa. Te organizacije su se u svom radu krišom oslanjale na legalne institucije koje su djelovale u okviru države (vojska, policija, žandarmi).

Starješina tajne četničke organizacije u Gospiću bio je senator dr Petar Zec, upravnik gradske bolnice u Gospiću. Pored njega isticali su se trgovac i knjižar Maksimović, trgovci Dukić i Mihić, poštanska službenica Bosa Pejnović i smiljanski paroh pop Mateja Stijančić. Bio je na Solunskom frontu. Ukazom od 19.septembra 1933.g. imenovan je za senatora, a kraljevim testamentom od 05.januara 1934.g. bio je određen za zamjenika kraljevskog namjesnika dr Ive Petrovića, bana Savske banovine. (Biografski leksikon Narodnog predstavništva: Senat i Narodna skupština, 1935, str.28).

Dr Zec je poslije uspostavljanja Banovine Hrvatske krajem avgusta 1939.g. sa službom premješten u Beograd. U vladi generala Milana Nedića obavljao je dužnost komesara srpskog Crvenog krsta. Radio je na zbrinjavanju izbjegličke djece , nemoćnih staraca i žena. Organizovao je slanje paketa za više od 300.000 srpskih i jugoslovenskih vojnih zarobljenika u njemačkim logorima. Poslije oslobođenja Beograda uhapšen je i presudom vojnog suda Prvog korpusa NOV Jugoslavije, osuđen na smrt.

Streljan je u Beogradu krajem novembra 1944.g. među 105, kako se u presudi navodi, „izdajnika i neprijatelja srpskog naroda“. Svi su kažnjeni i gubitkom časnih prava za svagda i konfiskacijom cjelokupne imovine. Na spisku streljanih pod br.25 pisalo je: Zec dr Petar, bivši senator, jedan od vrlo bliskih saradnika Nedićevih, imao je tijesne veze sa njemačkim okupatorima, isticao se velikim zalaganjem za ostvarenje planova Nedića i Njemaca“ („Politika“ 1944).