Banijac u Slavoniji pjesnik Žarko Jančić iz Jabukovca – učitelj u Grahovljanima i Kipu

O učitelju i pjesniku za djecu Žarku Jančiću, rođenom u Jabukovcu na Baniji 25. marta 1897. godine, imamo malo podataka. Miloš Kordić je u časopisu „Kurir“ (nekada izlazio u Sisku) pronašao tekst poznatog pjesnika Nikole Vujčića o Jančiću, pa je na zavičajnom internet-portalu Banijaonline 13. novembra 2016. objavio zapis „Žarko Jančić, iz Jabukovca, poznati pjesnik za djecu između dva rata“. U njemu, osim podataka o rođenju, navodi da je Jančić 1908. završio učiteljsku školu u Pakracu sa odličnim uspjehom, da je u Daruvaru 1930. godine izdao zbirku pjesama za djecu „Dečje pesme i deklamacije“ i da je predstavljen jednom pjesmom u „Antologiji jugoslovenske savremene dečje književnosti“ (Beograd, 1936.) koju je pripremio Živojin D. Karić. Dalje navodi „da je Žarko Jančić bio jedan od boljih pjesnika u tadašnjoj jugoslovenskoj poeziji za djecu. I da se u skladu sa svojim vrijednostima zasluženo našao u Karićevoj antologiji.“. U toj antologiji nalazi se u „društvu“ Desanke Maksimović, Gvide Tartalje, Jovanke Hrvaćanin, Miloša Matovića, Živojina Karića, Đorđa Glumca…

U traganjima za zavičajnim podacima o zapadnoslavonskim selima otkriveni su još neki podaci o tom interesantnom i značajnom Banijcu, koji je ostavio značajan trag i u zapadnoj Slavoniji. Izvještaj Kraljevske velike realne gimnazije u Rakovcu (Karlovcu) za školsku 1899/1900. godinu navodi ga kao učenika 1-a realno-gimnazijskog razreda. Službeni glasnik Odjela za školstvo i bogoštovlje iz Zagreba iz novembra 1919. godine navodi da se Jančić Žarko, učitelj iz Grahovljana premješta na novootvorenu pučku školu u Kipu (kod Daruvara). Škola u Grahovljanima (kasnije Donjim Grahovljanima) počela je sa radom 1908. godine, a to je i godina kada je Žarko završio učiteljsku školu u Pakracu i vjerovatno raspoređen za njenog prvog učitelja. Kao bivšeg učitelja grahovljanskog navodi ga i Julije Kempf 1924. godine u knjizi „Oko Psunja“. Tokom učiteljevanja u Kipu, Jančić je objavio poetsku zbirku „Dečje pesme i deklamacije“, koja ima 30 stranica, isto toliko pjesma, napisana je ćirilicom na ekavskom izgovoru i štampana Daruvaru (štamparija Dragutina Goldbergera). Nažalost, u njoj nema bilješke o piscu, pa smo uskraćeni za još neke podatke o autoru.

Vremenska linija podataka o Jančiću pokazuje da je 1899-1903. polazio realku u Karlovcu, 1904-1908. bio je učenik učiteljske škole u Pakracu, do 1919. godine je bio učitelj u Grahovljanima, a kasnije je učiteljevao u Kipu. Za sada nemamo drugih podataka o njemu.

Interesantno je napomenuti da je u to vrijeme u svega 7-8 km udaljenom selu Bijela (isto opština Daruvar) učitelj bio Jovan Vasiljević (porijeklom iz Pedlja sa Banije). Sigurno su njih dvojica, kao ugledni učitelji sarađivali za dobrobit srpskog naroda u Slavoniji i na ponos Banijaca. U „Srpskom kolu“ (br. 105/2024.) i na internet-portalu Banijaonline (23. oktobar 2024.) objavljen je tekst „Banijac u Slavoniji: Sjećanje na Jovana Vasiljevića – učitelja i dobrotvora (1880-1944)“, pa se ovim tekstom podsjećamo na još jednog značajnog Banijca u Slavoniji.

Milenko Zailac